Neuroblastoma u dzieci to jeden z najczęściej występujących nowotworów wieku dziecięcego. Wywodzi się z niedojrzałych komórek układu nerwowego współczulnego i może rozwijać się w różnych częściach ciała – najczęściej w jamie brzusznej, rzadziej w klatce piersiowej czy w okolicach kręgosłupa. Często pojawiają się pytania, jak objawia się neuroblastoma, a także jak ją rozpoznać? W początkowej fazie choroba bywa trudna do zauważenia, a jej symptomy są trudne do rozpoznania. W tym tekście wyjaśniamy, czym jest nowotwór neuroblastoma, jakie ma przyczyny, objawy i jak wygląda diagnostyka.
Czym jest neuroblastoma u dzieci?
Nerwiak zarodkowy to złośliwy guz rozwijający się z komórek prekursorowych układu współczulnego. Najczęściej występuje między 1. a 4. rokiem życia, ale zdarza się także u niemowląt. A u kogo najczęściej występuje? W ponad 90% przypadków diagnozuje się go u dzieci poniżej 5. roku życia. Ten nowotwór występuje u dzieci bardzo rzadko, ale rozsiew choroby wymaga intensywnego leczenia i ścisłej kontroli. Szacuje się, że rocznie diagnozuje się go u zaledwie 6-11 na 1 000 000 małych pacjentów, co w Polsce przekłada się na około 70-80 nowych zachorowań. [1]
Przyczyny i czynniki ryzyka neuroblastomy u dzieci
Przyczyny neuroblastomy nie są w pełni znane. Choroba rozwija się wskutek błędów w dojrzewaniu komórek nerwowych, które zamiast przekształcać się w zdrowe tkanki, zaczynają dzielić się w niekontrolowany sposób.
W niektórych przypadkach znaczenie mają mutacje genetyczne, które mogą zwiększać ryzyko neuroblastomy u dzieci. Dziedziczne występowanie nowotworu jest rzadkie, a wpływ środowiska trudny do jednoznacznego określenia. [2]
Objawy neuroblastomy u dzieci
Jakie są pierwsze objawy neuroblastomy? Pierwsze objawy zależą od lokalizacji guza. Najczęściej to bóle brzucha, brak apetytu, utrata masy ciała, gorączka, osłabienie czy wyczuwalna masa w jamie brzusznej. [3]
Stadia neuroblastomy u dzieci
Chorobę dzieli się na kilka etapów zależnie od zasięgu guza. We wczesnych stadiach leczenie jest łatwiejsze. Stopień zaawansowania neuroblastomy ocenia się, korzystając z dwóch głównych systemów klasyfikacji. Jest to Międzynarodowy System Oceny Stopnia Zaawansowania Neuroblastomy (INSS) oraz Międzynarodowy System Grup Ryzyka w Neuroblastomie (INRGSS). [6]
Fundacja dla dzieci chorych na raka wspiera rodziny, organizując pomoc chorym na raka.
Diagnostyka u dzieci – jak wykryć neuroblastomę?
W diagnostyce neuroblastomy dużą rolę odgrywają badania krwi i moczu. Pozwalają one wykryć podwyższone stężenie metabolitów katecholamin, takich jak HVA i VMA, których wysokie poziomy są charakterystyczne dla tego nowotworu. [4]
Podstawą jest wywiad, badania obrazowe (USG, rezonans, tomografia) i biopsja, która potwierdza charakter guza. Dodatkowe informacje dają analizy krwi i moczu – np. zmiany w poziomie katecholamin. To pomaga odróżnić neuroblastomę u dzieci od innych chorób i zaplanować terapię.
Leczenie neuroblastomy u dzieci
Neuroblastoma jest wyleczalna, ale zależy to od reakcji na leczenie i stopnia zaawansowania. Leczenie zależy od stadium choroby i wieku dziecka. Stosuje się chirurgię, chemioterapię, radioterapię oraz nowoczesne metody biologiczne. Szacuje się, że każdego roku w Polsce około 20 dzieci wymaga również immunoterapii jako elementu skojarzonego leczenia. Wczesne stadia pozwalają na pełne wyleczenie, natomiast w zaawansowanych przypadkach konieczna jest intensywna terapia. [5]
Rokowania neuroblastomy
Rokowanie neuroblastomy uzależnione jest od wieku dziecka, stadium i przerzutów. Wczesne wykrycie daje dobre perspektywy, natomiast w późnych stadiach rokowania neuroblastomy są trudniejsze.
Ile żyją dzieci z neuroblastoma? U noworodków i niemowląt z neuroblastomą w 1. do 3. stopniu zaawansowania szanse na całkowite wyleczenie są bardzo wysokie. Niestety, wraz z wiekiem dziecka rokowanie staje się mniej korzystne, zwłaszcza w przypadku bardziej zaawansowanych stadiów choroby. [2] Szybka diagnoza i właściwa terapia znacznie poprawiają szanse.
Historie dzieci chorych na raka mogą dać nadzieję rodzicom.
Profilaktyka i wczesne wykrywanie neuroblastomy u dzieci
Nie ma skutecznej profilaktyki, ale szybkie reagowanie na niepokojące symptomy zwiększa szanse na wyleczenie. Regularne wizyty pediatryczne i badania obrazowe pozwalają wcześnie zauważyć guza.
Więcej informacji o nowotworach u dzieci znajdziesz w poniższym artykule: Najczęstsze nowotwory i raki dziecięce – objawy, diagnostyka
Zostań podopiecznym fundacji Cancer Fighters!
Diagnoza nowotworowa dziecka to ogromne wyzwanie. Fundacja Cancer Fighters wspiera rodziny, organizując pomoc i prowadząc zbiórki na leczenie raka. Jeśli zastanawiasz się, jak zostać podopiecznym fundacji Cancer Fighters, wystarczy wejść na stronę i zgłosić się przez formularz lub bezpośredni kontakt.
Ważne są też historie dzieci chorych na raka, które dają innym rodzicom nadzieję. Wsparcie fundacji obejmuje zarówno pomoc finansową, jak i psychologiczną. To dowód, że w walce z chorobą nikt nie zostaje sam.
Bibliografia:
- Raciborska, Anna. (2025). Neuroblastoma (nerwiak zarodkowy współczulny) u dzieci – leczenie i diagnostyka. Instytut Matki i Dziecka. [online]. [dostęp: 2025-09-15].
- Onkologia.org.pl. Nowotwory u dzieci, nerwiak zarodkowy. [online]. [dostęp: 2025-09-16].
- Kubala, T. (brak roku). Diagnostyka laboratoryjna neuroblastoma. Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego. [online]. [dostęp: 2025-09-17].
- Immuno-onkologia.pl. Immunoterapia w leczeniu neuroblastomy. [online]. [dostęp: 2025-09-15].
- Onkologia.org.pl. Nowotwory u dzieci, nerwiak zarodkowy – stadia zaawansowania. [online]. [dostęp: 2025-09-17].
Last modified: 2025-10-07
